Zachowek - co to jest i ile wynosi - Skup.io

BLOG SKUP.IO

Blog poświęcony artykułom o nieruchomościach

Masz pytania? Skontaktuj się z naszymi specjalistami!

Post z dnia 27 października, 2021

Zachowek – co to jest i ile wynosi

zachowek-2021

Celowe pominięcie bliskiej osoby w testamencie, wcale nie oznacza że dana osoba zostanie całkiem pozbawiona praw do spadku po zmarłym. Co to jest zachowek? Zachowek, chroni najbliższe osoby zmarłego przed pominięciem testamentowym, oraz pozwala dochodzić roszczeń pieniężnych, w sytuacji gdy spadkodawca przekazał dużą część majątku w darowiźnie. Co to jest zachowek? Ile wynosi zachowek, i czy można go uniknąć? Tego dowiesz się z poniższego artykułu 

Może cię zainteresować: Rozwiązanie umowy najmu z winy najemcy

Zachowek – co to jest

Wyjaśnijmy  najważniejszą kwestię – co to jest zachowek? Jest to swego rodzaju korzyść do której prawa mają bliscy zmarłego. Według zapisów prawa spadkowego, do zachowku uprawnieni są bliscy spadkodawcy, gdy ten pominął ich w testamencie, lub rozporządził dużą częścią majątku w postaci darowizn na poczet innych osób. Czy testament zwalnia z zachowku? Krótko mówiąc – nie. 

Zachowek – dla kogo

Jeśli wiemy, już co to jest zachowek, wyjaśnijmy kwestię tego, kto ma prawo się o niego ubiegać, gdyż nie każdy uprawniony do dziedziczenia testamentowego ma ten przywilej. Zachowek, dla kogo? Prawo do zachowku mają zstępni zmarłego, małżonek oraz rodzice. Jednak, wszystkie te osoby nie mogą jednocześnie ubiegać się o prawo do zachowku. Jeśli zmarły miał małżonkę i dzieci – to im należy się prawo do zachowku, W takim wypadku zachowek nie należy się rodzicom. Rodzice mają prawa do zachowku, tylko w sytuacji gdy zmarły nie miał żadnych zstępnych (czyli dziecka, wnuka, prawnuka…). Zatem dla kogo zachowek? W pierwszej kolejności należy się dzieciom i małżonkowi, jeśli zaś zmarły nie miał dzieci – prawo do zachowku ma małżonek i rodzice zmarłego.  

Zachowek – ile wynosi

Ile wynosi zachowek? To kwestia bardzo indywidualna i zależna od wielu czynników, z zasady jednak, zachowek stanowi równowartość połowy majątku, jaki przypadłby spadkobiercy w wyniku ustawowego dziedziczenia. Wyjaśnijmy to na przykładzie:

Jeśli zmarły pozostawił po sobie żonę i dwójkę dzieci, przy czym cały majątek zapisał w testamencie małżonce. Jakiej kwoty może domagać się dziecko zmarłego? Ile wynosi zachowek? Jeśli majątek zmarłego wynosił 120 000 zł, wedle ustawowego dziedziczenia, dziecko otrzymałoby 40 000 zł, co oznacza że może domagać się 20 000 zł zachowku.

Obliczenie, ile wynosi zachowek, stanowi niekiedy skomplikowaną kwestię. Przy ustalaniu przynależnej wysokości zachowku, należy ustalić czystą wartość spadku – substrat zachowku  – wartość spadku powiększona o wartość darowizn pomniejszoną o sumę długów spadkowych.

Ile wynosi zachowek dla spadkobiercy, który jest małoletni lub trwale niezdolny do pracy? Takie osoby mają prawo do wyższego zachowku, w postaci, nie ½ wartości przypadającej spadkobiercy z ustawowego dziedziczenia, lecz ⅔.

Skup nieruchomości w całej Polsce
Zadzwoń i porozmawiaj z naszym konsultantem
799... Pokaż numer
 

Darowizna a zachowek

Obliczając substrat zachowku, do wartości spadku doliczyć wartość darowizn, które spadkodawca przekazał za życia. Jednak nie każda darowizna wejdzie w skład czystej wartości spadku. Do spadku nie zaliczamy: 

  • drobnych darowizn zwyczajowo w danych stosunkach przyjętych (np. biżuteria), 
  • darowizn na rzecz osób niebędących spadkobiercami lub uprawnionymi do zachowku, których przekazanie nastąpiło 10 lat wstecz, licząc od daty śmierci spadkodawcy.

W kontekście – darowizna a zachowek, należy wiedzieć, że darowizny poczynione na rzecz spadkobierców lub osób uprawnionych do zachowku są zawsze doliczane do spadku – bez względu na przekroczenie terminu lat 10. 

Jak uniknąć zachowku

Jak zostało wspomniane zachowek, to instytucja która chroni interesy spadkobierców. Jednak zdarza się, że spadkodawca miał ważne powody aby nie ująć danej osoby w testamencie. Jak uniknąć zachowku? Pierwszą opcją jest wydziedziczenie, czyli bezpośrednie pozbawienie prawa do zachowku. Spadkodawca musi mieć jednak ważny powód aby wydziedziczyć daną osobę – np. dopuszczenie się przestępstwa przez spadkobiercę względem spadkodawcy. W podobnym przypadku, gdy spadkobierca, zachowuje się w sposób nieetyczny, możliwe jest również sądowe uznanie spadkobiercy za niegodnego dziedziczenia. Jeszcze innym, sposobem na to jak uniknąć zachowku, jest sporządzenie umowy dożywocia zamiast darowizny. Jak już wiemy, darowizna uprawnia do zaliczenia na poczet spadku, jednak umowa dożywocia sprawi, że nieruchomość nie wejdzie w skład spadku.

Polub lub skomentuj artykuł

Brak komentarzy

Dodaj komentarz

Wiadomość
Zadzwoń